بەشدار على
گۆڕان و سەرەو ژوور کردنى وەزعیەتى موجود و
هاتنەکایەیەى ژینگەیەکى لەبار بۆ نەشو
نماکردنى تواناکان و مومارەسەکردنى و
دامەزراندنى سیستەمێکى پێشکەوتوو لە کۆمەڵگادا
، هیواو ئاواتى تاکە بە تاکەى خەڵکى کوردستانە
و رۆژانە بە چەندین شێوازى جیاواز لە قسە و
گفتوگۆ و کار و کردەوەى تاکەکان هەستى
پێدەکرێت،دەسەڵاتى تاکڕەوى و دەست بەسەراگرتنى
هەموو جومگەکانى بەرێوەبردن و ژیان و
دیاریکردنى چارەنوسیان لەلایەن عەقڵیەتێکى کۆن
و چەق بەستوو و دژ بە گۆڕان، بۆ مرۆڤى سەدەى
بیست و یەک جێگاى قبوڵ نیە ،بۆیە هەموو
ئاماژەکان پێمان دەڵێت ئەو وەزعیەتە پێویستى
بە گۆڕانێکى ریشەیى هەیە و دەشگۆڕێت ! بە
مانایەکى تر، ئەگەردوو دەیە عەقڵیەتى شاخ
توانى حوکمى کۆمەڵگا بکات ئەوا بە هۆى
ئاڵوگۆڕەکانى عێراق و کوردستان و ناوچەکە و
جیهان و هۆشیارى و بە ئاگایى خەڵکى کوردستان
لە رووداوەکان،لە داهاتوودا ناتوانێ بە هەمان
ریتم سیاسەت و ستراتیژەکانى بەرێتە
پێشەوە،چونکە ئەو سیستەمەى کە حیزب و حکومەتى
لەسەر بنیاد نراوە لەسەر بنەماى خێلەکیەوە
مامەڵە لەگەڵ دەوروبەر و بەرامبەرەکەى دەکات و
بەمەش ناتوانێ مامەڵەى تەندورست و مەدەنى بێت
و جێگاى فرە رەنگى تیا نابێتەوە و سەرەنجام
ماف و ئازادى و ژیان و چارەنوسى مرۆڤەکان لە
تێروانینێکى تەسکى حیزبایەتیەوە چاوى لێدەکرێت
و دیاریدەکرێت ، وەکو ژیانى ئیستاى کوردستانى
لێدێت.
ئەوەى جێگاى مەبەستى ئەو کورتە نوسینەیە،ئەو
گۆڕانکاریە چۆن روودەدات؟ لەکوێوە دەست
پێدەکات و لە کێوە کۆتاى دێت؟ ئایا دەسەڵاتى
زاڵى نێو کۆمەڵگا کە لە هەموو ئیمکانیاتێک
بەهرەمەندە و هێزى لەبەردەستایە رێگا دەدات
لەدەرەوەى خۆى ئەو گۆڕانکاریە رووبدات و
زەمینەى دەرکێشانى کورسیەکانى بەرێبخرێت و
هەرەشەیەک بن بۆ سەر دەسەڵات و سەروەت و سامان
و بەرژەوەندییەکانى!؟
بەرپاکردنى شۆرش و بەرێکردنى کودەتا لە
وەزعیەتى سیاسى و کۆمەڵایەتى کوردستاندا
زەمینەى نیە و ناواقیە و زۆرێک لە هێز و
لایەنەکانیش ئەوەیان لا رۆشنە و بۆیە
تاقیناکرێتەوە و دەستى بۆ نەبراوە ،دەسەڵاتى
توتالیتى و زاڵکردنى فەرهەنگێکى نامەدەنى و
میلیشیایى بەسەر خەڵک و مۆنۆپول کردنى نان و
هەناسە و ناچارکردنیان بە کەمترین پێداویستى
رۆژانە،هەروەها فراوانبون و گەورەبوونى دەستە
و کۆمەڵەو ئەحزابەکان و یەکگرتوکردنیان لە
بەدیل و پلاتفۆرمێکى جیاواز لە ستراتیژى پارتى
و یەکێتى ، ئومێدێک لە نێو دڵى کەسدا
جێناهێڵێت.تەجروبە لەم بارەیەوە زۆرە ،زۆر
ئاساییە بۆ ئەوەى دەسەڵات و بەرژەوەندیەکانیان
نەچێتە لێژییەوە بە شێوازى توندتر دەستى بۆ
بەرن وەکو ئەوانەى لە پێشتردا دەستیان بۆ
بردووە، لە ماوەى ئەم دوو دەیەى دەسەڵاتى
سیاسى لە کوردستاندا بە دەرکردن لە وەزیفە و
گواستنەوە و نان بڕین و هەرەشە و
چاوسورکردنەوەیەک و شل کردنەوەى دەرگاى زیندان
و دادگاکان ئەو کۆڕ و کۆبونەوانەیان پەرت و
بڵاوکردوە و مەترسەکانیان دوور خستۆتەوە و
ئامادەن چەندین کەڕەتى تر لەژێر بەهانەى (لەپشت
بوونى دەستى دەرەکى و تێکدانى ئەزموونەکە و
هەرەشە بۆسەر ئاسایشى نەتەوەیى و پێشێل کردنى
یاسا و دەستور و مقدساتى خەڵک و کۆمەڵگا ....)ئەو
هەلوێستانە دووبارە دەکەنەوە و لێناگەرێن
شتێکى لێ سەوز بێت.
لە رۆژانى داهاتوو خەڵکى کوردستان بە
هەڵبژاردنێکى تر و یاریکردنێکى ناچارى ترى
ئەحزابى ناسیونالیستى کوردیدا تێپەڕ دەبێت بۆ
شەرعیەتدان بە دەسەڵاتى تاکڕەوى خۆى و
پاراستنى وەزعیەتى موجود،بەڵام لێرەدا بەهۆى
لە ئارادا نەبونى میکانیزمێکى تر بۆ گۆڕان کە
لەسەرەوە ئاماژەمان پێکرد، دەکرێ خەڵکى
کوردستان سوودى لێوەرگرن و ئەم مانۆڕە
بەلایەنى کەم دەسپێکێک بێت بۆ گۆڕان و پەیامێک
بدات بە گوێى پارتى و یەکێتى کە دەسەڵاتى
رەهایى ئەوان تاسەر بەردەوام نابێت،لەگەڵ
ئەوەشدا ئەوە رۆشنە وەکو هەموو هەڵبژاردنەکانى
تر دەست لە هەموو شێوازێکى سەرکوت و داپڵۆسین
هەڵناگرن و ئەگەرى هەموو جۆرە توندوتیژیەکى
لێدەکرێت و سەرەنجامیش حیسابێک بۆ ئەنجامى
هەڵبژاردنەکان ناکەن،بەڵام بەپێى زانیارییەکان
لە هەڵبژاردنى ئەم جارەى پەرلەمانى کوردستاندا
لەژێر سەرپەرشتى و چاودێرى نەتەوە یەکگرتوەکان
و ئەمەریکیەکان و وڵاتانى ئەوروپى بەرێوە
دەچێت و کۆمەڵێک رێکخراوى مەدەنى و دەزگاى
راگەیاندنى دنیا بەدوایى ووردەکارییەکانیدا
دەچن، ئەگەرى پێشێلکاریەکان کەمترە لە جارانى
پێشووتر و دەتواندرێ خەڵکى نارازیش قسەى خۆى
تیا بکات و هەڵوێستى خۆى نیشان بدات .
لە ئەمرۆى کوردستاندا هەڵبژاردن هەرگیز
بەماناى هەڵبژاردن نیە بۆ دەستەبەربوونى مافە
فەردیى و مەدەنیەکان، هەڵبژاردنى لە گۆڕنانى
سیستەم و یەکە ئیداریەکان نابێت ، هەڵبژاردن و
لێسەندنەوەى چارەنوسى خەڵک نیە لەدەست چینى
دەسەلاتداردا ، هەڵبژاردنى کۆتایهێنان بە
گەندەڵى و بە هەدەردانى سامانى خەڵک و نا
رۆشنى لە بودجە و داهات و خەرجیەکان نیە و
نابێت ، بەڵکو دەکرێ ئەم هەڵبژاردنە بکەین بە
سەرەتایەک، دەروازەیەک بۆ ئاڵوگۆڕ لە هەموو
ئەو شتانەى کە باسمان کرد و شلۆق کردنى گۆمى
مەنگى دەسەڵات لە کوردستاندا، بەڵام کێشەکە
لێرەدایە ئایا هێز و لایەنێک هەیە لە کوردستان
جێگاى متمانەى خەڵک بێت و بە تایپێکى جیاواز و
سەردەمیانە کار بکات هەموو ئەو هەڵانەى
دەسەڵاتى سیاسى کوردى کردى ئەو دووبارەى
نەکاتەوە مامەڵەیەکى تەندورست لەگەڵ خەڵک و
بەرامبەرەکانى بکات ؟
هەر نەبوون و دەست نەکەوتنى وەڵامى ئەو
پرسیارەشە چەندین ساڵە خەڵکى لە نێو دوو
ریانێکى سەختدا راگرتوە و گۆڕان و گۆڕانکارى
لە نێو دەسەڵاتدا کردۆتە کارێکى کەمێک قورس.
مانەوە لەم وەزعیەتە هەرگیز بە قازانجى خەڵکى
کوردستان نیە، نوخبەیەکى کەم لەوپەرى
رفاهیەتدا دەژین و دەستیان بەسەر هەموو
جومگەکانى بەریوەبردنەوە گرتووە و بە ئارەزووى
خۆیان یاساو دەستورى مەتاتى دادەرێژن و بەسەر
خەڵکى هەژار و کەمدەرامەتى پەیڕەو دەکەن ،
یارى بە ژیان و چارەنوسیان دەکەن و رۆژانە
دەیان کەڕەت هەستى مرۆڤەکان بریندار دەبێت
بەبێ هیچ جۆرە لێپرسینەوەیەک.
بۆیە ئەگەر ئەوان مانۆڕ بۆ مانەوە و
شەرعیەتدان بە دەسەڵاتەکەیان بەرێبخەن، با
ئێمەش ئەو مانۆڕە بکەین بە سەرەتایەک بۆ
گۆڕانکارى و سەرەوگووم کردنى دەسەڵاتى تاکڕەوى
و دەست راگەیشتن بە مافو ئازادییە
سەرەتاییەکان.
Bashdar_net@yahoo.com
